Subsidies

Dat subsidies vandaag alomtegenwoordig zijn in de samenleving en een cruciale rol spelen binnen de Belgische economie, staat zonder twijfel vast. Subsidieverlening beperkt zich bovendien niet tot één bestuursniveau, uiteenlopende overheden kennen subsidies toe, en dit in nagenoeg alle economische sectoren. Denk maar aan federale subsidies inzake onder meer onderzoek en innovatie, gezondheid en welzijn. Of de Vlaamse, Brusselse of Waalse overheid en de lokale besturen die aan subsidieverlening doen in diverse onderwerpen en sectoren. Ook het Europees niveau mag niet uit het oog verloren worden voor dergelijke financiële ondersteuning.

Bij de toekenning van subsidies dient de overheid te steunen op een passende rechtsgrond en een afdoend juridisch kader. Dergelijk kader is niet altijd op voorhand aanwezig en zelfs een bestaand kader kan regelmatig leiden tot juridische vragen.  Het is dan ook niet ongewoon dat verder onderzoek noodzakelijk is naar onder meer de rechtsgrond voor de subsidie, de beginselen van behoorlijk bestuur alsook de bevoegdheden van de overheid betreffende het subsidieonderwerp. Bovendien is het van onmiskenbaar belang om de subsidies te verlenen conform de staatssteunregelgeving van de Europese Unie.  Een onzorgvuldige uitwerking van subsidiemaatregelen kan leiden tot juridische betwistingen, nietigverklaring van beslissingen of terugvordering van toegekende subsidies.

Wij beschikken over de expertise om subsidieverlenende overheden bij te staan bij de voorbereiding, uitwerking en implementatie van subsidiemaatregelen. Daarbij vertalen wij de beleidsmatige en praktische doelstellingen van de cliënt naar juridisch onderbouwde en uitvoerbare subsidiedossiers. Onze bijstand strekt zich onder meer uit tot:

• het analyseren en aftoetsen van de bevoegdheden van de subsidieverlener, evenals het in kaart brengen van de toepasselijke wettelijke en reglementaire kaders;
• het uitwerken en juridisch verankeren van subsidiebesluiten en subsidieoproepen, met bijzondere aandacht voor de keuze van de juiste rechtsgronden en juridische instrumenten;
• het bepalen, structureren en juridisch correct formuleren van de vereiste informatie, beoordelingscriteria, toekenningsvoorwaarden en uitvoeringsmodaliteiten, met het oog op rechtszekerheid en gelijke behandeling;
• het onderzoeken of subsidiemaatregelen kwalificeren als staatssteun en, in voorkomend geval, het adviseren over een staatssteunconforme opzet en toepassing.

Bovendien sluit een subsidieovereenkomst nauw aan bij de overheidsopdrachtenregelgeving. Dit blijkt ook uit het arrest van het Hof van Justitie van 17 oktober 2024 waarin het Hof een subsidieovereenkomst, in samenhang met een aankoopbelofte, met betrekking tot een voetbalstadion in Bratislava, Slowakije, herkwalificeert tot overheidsopdracht. Wij adviseren daarom ook over de correcte toepassing en distinctie tussen beide regelgevingen, mede gelet op onze bijzondere expertise in overheidsopdrachten.

Wij begeleiden overheden bij de juridische omzetting van een subsidietraject, van de concept- en ontwerpfase tot de toekenning van subsidies. Daarbij steunen wij op een doorgedreven expertise in subsidieverlening zelf, alsook in het staatssteunrecht en het overheidsopdrachtenrecht.

Daarnaast staan wij niet enkel subsidieverlenende overheden bij, maar ook ontvangers van subsidies (ondernemingen, vzw’s, kennisinstellingen en andere begunstigden). Wij begeleiden hen bij het juridisch correct voorbereiden en indienen van subsidiedossiers, het naleven van voorwaarden en rapporteringsplichten, en het omgaan met controles, audits of discussies over weigering, schorsing of terugvordering.