Afgelopen vrijdag 12 december, net voor ingaan van het weekend, liet de Raad van State weten het Koninklijk Besluit van 14 april 2024 ‘tot wijziging van het koninklijk besluit van 26 september 1991 tot vaststelling van bepaalde toepassingsmaatregelen van de wet van 20 maart 1991 houdende regeling van de erkenning van aannemers van werken’ te hebben vernietigd. Het KB gaf uitvoering aan de wet van 20 maart 1991 ‘houdende regeling van de erkenning van aannemers van aannemers van werken’. Om in een bepaalde klasse, categorie of ondercategorie erkend te kunnen worden dient een aannemer onder meer zijn technische bekwaamheid aan te tonen. Elementen zoals de uitvoering van eerdere opdrachten en het gemiddeld aantal werklieden en kaderleden waarover men beschikt, zijn daarbij van belang.
Naargelang de klasse, in totaal 8, waarin men als aannemer erkend wordt, zal de aannemer worden toegelaten werken tot een bepaald bedrag uit te voeren. Daarnaast geldt een plafondbedrag van al de werken, zowel openbare als private, welke door dezelfde aannemer in België en in het buitenland gelijktijdig mogen worden uitgevoerd op het ogenblik van het gunnen van de opdracht.
Het bestreden besluit had deze maximumbedragen gewijzigd, met als doel de maxima beter te laten aansluiten aan de aanwezige technische en financiële draagkracht van de onderneming. De maximale bedragen waren sinds lange tijd ongewijzigd, en strookten volgens de regering niet langer met de reële bouwkost. De Raad van State meent echter dat de beginselen van proportionaliteit en gelijkheid bij de aanpassing onvoldoende werden gerespecteerd. Eerder had de Commissie voor de Overheidsopdrachten al opmerkingen op het KB geformuleerd.
Het vernietigingsarrest zal weldra in het Belgisch Staatsblad worden gepubliceerd. De gevolgen strekken zich dus ‘erga omnes’ uit: elke aanbesteder zal er rekening mee moeten houden. De oude drempelbedragen herleven. We geven daarom, per klasse, het maximale gunningsbedrag (excl. BTW) en het plafondbedrag van gelijktijdige werken, nog even mee:
Klasse 1: 135.000 euro – 682.000 euro
Klasse 2: 275.000 euro – 2.200.000 euro
Klasse 3: 500.000 euro – 4.000.000 euro
Klasse 4: 900.000 euro – 7.000.000 euro
Klasse 5: 1.810.000 euro – 14.500.000 euro
Klasse 6: 3.225.000 euro – 26.000.000 euro
Klasse 7: 5.330.000 euro – 43.000.000 euro
Klasse 8: geen max. – 260.000.000 euro
Wie het bewuste arrest wil lezen, vindt dat via deze link: 265188.pdf
Met deze vernietiging lijkt de regelgever opnieuw aan zet. Een nieuw regelgevend initiatief blijft mogelijk, zij het met inachtneming van de opmerkingen en kritieken die de Raad van State in zijn arrest heeft geformuleerd. Wij blijven de verdere ontwikkelingen op de voet volgen en houden u hierover graag op de hoogte.